Trzeci trymestr ciąży
Pin It

Trzy miesiące – już tylko tyle pozostało do prawidłowego zakończenia ciąży. Niebawem będziesz tulić w ramionach syna bądź córkę. Jednak zanim to nastąpi, czeka Cię ostatni etap zmagania się ze zmianami zachodzącymi w organizmie. Ostatni trymestr mija pod znakiem oczekiwania i przygotowywania się do zmian, które wkrótce całkowicie odmienią dotychczasowe życie. To, kiedy dokładnie one nastąpią, zależy wyłącznie od dziecka.

Trzeci trymestr ciąży obejmuje jej 7,8 oraz 9 miesiąc. Uznaje się, że prawidłowo przebiegająca ciąża powinna zakończyć się wraz z upływem 40. tygodnia. Mimo to specjaliści za poród o czasie przyjmują okres od 38. do 42. tygodnia ciąży. Po 37. tygodniu ciążę określa się mianem donoszonej, a po upływie 42. – przenoszonej. Przyjmuje się, że jedynie 5% dzieci rodzi się w wyznaczonym terminie. Najczęściej dzieje się to na dwa tygodnie przed albo nawet dwa tygodnie po wyznaczonej przez lekarza dacie. Tego, w którym momencie malec zechce przyjść na świat, nie da się precyzyjnie określić (dowiedz się więcej o terminie porodu).

Dowiedz się więcej: Kiedy jechać do szpitala? 5 oznak, że to już czas

Dziecko gotowe do porodu

W ostatnim trymestrze ciąży dziecko będzie nieco mniej rosło, a zdecydowanie więcej przybierało na wadze. W ostatnim tygodniu będzie ważyć blisko 3,5 kg oraz mierzyć ok. 54-55 cm. Zmianę tę na pewno odczuje mama – brzuch będzie większy i coraz cięższy, co wpłynie na nasilenie się niektórych dolegliwości (np. bóle pleców).  Ciało dziecka gromadzi teraz większą ilość tkanki tłuszczowej, dzięki czemu staje się ono nieco pulchniejsze i maluch coraz bardziej przypomina wyglądem noworodka. Przyrost tkanki tłuszczowej wpływa również na to, że dziecko ma mniej miejsca, aby wykonywać różnorodne ruchy. W macicy jest już trochę ciasno, przez co nie może fikać i robić koziołków tak, jak w II trymestrze. W zamian za to z łatwością będzie można zauważyć na brzuchu odciśnięte lub wypukłe różne elementy ciała dziecka. Matka może mieć wrażenie, że maluch bardziej się rozpycha, aniżeli kopie, od czasu do czasu odczuje też mocne uderzenie w żebra oraz nacisk na dno macicy. W 30. tygodniu malec zacznie przyjmować pozycję embrionalną oraz może zacząć się ustawiać głową w dół, tj. tak jak do porodu.

Trzeci trymestr to dla dziecka okres, kiedy może trenować swoje umiejętności (m.in. połykanie, odruch ssania, ruchy oddechowe) oraz z dnia na dzień stawać się coraz ładniejszym. Jego rzęsy oraz brwi są uformowane, na główce pojawia się więcej włosków, a od 27. tygodnia zaczyna znikać meszek, który dotychczas obrastał całe ciało dziecka. Skóra jest grubsza, różowa, nie widać przez nią siatki naczyń krwionośnych. Twardnieje szkielet dziecka, a narządy wewnętrzne – zwłaszcza płuca, mózg, mięśnie – doskonalą swój rozwój. Wątroba oraz śledziona przestają już tworzyć krew, funkcję tę przejmuje teraz szpik kostny.

W 33. tygodniu tworzy się i doskonali system odpornościowy dziecka. Malec pobiera z organizmu matki przeciwciała, dzięki czemu przez pierwsze sześć miesięcy życia będzie chroniony przed infekcjami.

W trzecim trymestrze trwa bardzo intensywny rozwój mózgu. Staje się on coraz bardziej pofałdowany, na jego powierzchni tworzą się bruzdy i zwoje. Dzięki tym zmianom zaczyna kształtować się pamięć. Mózg dziecka zaczyna przetwarzać zdobywaną wiedzę, a zwłaszcza usłyszane dźwięki i odczuwany dotyk. Można mieć pewność, że doskonale zapamięta muzykę, której słucha mama. W korze mózgowej tworzą się specjalne ośrodki – mowy, węchu, słuchu, czucia. Zmysły i reakcje dziecka są cały czas doskonalone. System nerwowy jest już na tyle sprawny, że reakcja na bodźce pojawia się w ułamku sekundy. Kiedy dziecko śpi, jego mózg ćwiczy przetwarzanie danych. A śni bardzo dużo (70-80% czasu snu), jego gałki oczne bardzo szybko się wtedy poruszają.

Przyjmuje się, że gdyby doszło do porodu tuż po upływie 32. tygodnia ciąży, to dziecko byłoby zdolne do samodzielnego przeżycia. Jeżeli mama spodziewa się wieloraczków, powinna być przygotowana na to, że między 34. a 37. tygodniem jej dzieci będą chciały wydostać się na zewnątrz.

Dalszy rozwój zmysłów

Czas spędzany w brzuchu mamy jest teraz wykorzystywany na trenowanie zmysłów i rekcji na bodźce płynące z zewnątrz. W 26. tygodniu malec zaczyna otwierać oczy. Do tej pory cały czas miał je zamknięte. Uczy się mrugać, mrużyć powieki, jego źrenice potrafią się zwężać i rozszerzać. W 31. tygodniu w oczach pojawiają się tęczówki i wiadomo już, że na pewno są barwy niebieskiej. Wszystkie noworodki mają ten sam kolor oczu, a typową, charakterystyczną dla siebie barwę przyjmą dopiero 6-9 miesięcy po porodzie.

Jeżeli kobieta je coś słodkiego i zauważa, że dziecko energiczniej się wtedy rusza, oznacza to, że ten smak bardzo mu się podoba. W 26. tygodniu maluch zaczyna wyrabiać sobie gust kulinarny, jego kubki smakowe dojrzewają. Kiedy tylko w płynie owodniowym pojawią się jakieś słodkie substancje, dziecko zaczyna go szybciej połykać. A pije go bardzo dużo – dziennie nawet pół litra.

Dziecko ma też zdolność do odczuwania bólu. Jeżeli matka uderzyła się w brzuch albo pojawił się u niej silny skurcz macicy, dziecko natychmiastowo reaguje energicznym cofnięciem lub grymasem twarzy.

W 29. tygodniu rozwija się kolejny zmysł – węch. Dziecko potrafi zapamiętywać zapachy, doskonale wie, jak pachnie skóra mamy, dzięki czemu po porodzie z łatwością będzie umiał ją rozpoznać.

Spośród wszystkich zmysłów u dziecka najlepiej rozwinięty jest słuch. Potrafi dobrze rozróżniać dźwięki, które docierają do niego z zewnątrz, doskonale zapamiętuje też muzykę, której słucha mama.

Dowiedz się więcej o rozwoju zmysłów w okresie prenatalnym

Kobieta tuż przed porodem

Ostatni trymestr może być dla mamy trudnym okresem zarówno pod względem fizycznym, jak i emocjonalnym. Z jednej strony może czuć się już zmęczona obecnym stanem i z niecierpliwością oczekuje porodu, z drugiej – może tryskać energią i mieć dużo chęci do przygotowywania domu na pojawienie się nowego mieszkańca (tzw. syndrom wicia gniazda). Do tego wszystkiego dochodzą jeszcze obawy związane z porodem i nasilające się dolegliwości.

W trzecim trymestrze, co zrozumiałe, brzuch staje się coraz większy, a ciało przybiera na wadze (sprawdź, ile można przytyć w ciąży). Powiększająca się macica (teraz jest wielkości arbuza) naciska na narządy wewnętrzne, przez co znów można odczuwać zgagę albo napieranie na pęcherz. Szczególnie dokuczliwe mogą być takie dolegliwości jak: obrzęki, bóle pleców, problemy z nietrzymaniem moczu, zaparcia, skurcze łydek, żylaki, hemoroidy, problemy z oddychaniem, zaburzenia równowagi ciała, bezsenność.

Ten ostatni etap ciąży to czas, w którym organizm przygotowuje się do porodu. Ciało także o tym informuje. W trzecim trymestrze brzuch opada już nieco niżej, wysuwa się do przodu, kształtem może być bardziej szpiczasty niż zaokrąglony. Dziecko przesuwa się w głąb miednicy, a od czasu do czasu matka może poczuć silny, przeszywający ból w okolicach pachwin, który może promieniować aż do kończyn. Do porodu szykują się również piersi. Powiększają się sutki, brodawki ulegają przebarwieniu, na ich skórze mogą pojawić się rozstępy. Z sutków może wypływać siara – pierwszy pokarm.

To, że kobieta szybciej może się teraz męczyć, jest związane także z intensywną pracą układu krążenia. W trzecim trymestrze kobieta ma maksymalną pojemność minutową serca – około 6 litrów na minutę, tj. o ok. 30% większą od początku ciąży. Tętno może wynosić ok. 85 uderzeń na minutę. To wiąże się z możliwym kołataniem serca, dusznościami i większym uczuciem zmęczenia organizmu.

Trzeci trymestr to czas szczególnej obserwacji zmian zachodzących w ciele kobiety. To ważne, gdyż informują one o zbliżającym się porodzie. W tym czasie nasilą się skurcze Braxtona-Hicksa. Zarówno one, jak i inne symptomy wymagają teraz szczególnej obserwacji. Lepiej nie bagatelizować takich oznak jak: zmiany w kolorze upławów, krwawienie z pochwy, skurcze, ucisk na miednicę, tępy ból pleców. Tego typu objawy należy skonsultować z osobą prowadzącą ciążę.

Nawet na kilka tygodni przed porodem z szyjki macicy może wypłynąć czop śluzowy, który do tej pory chronił ją przed infekcjami. Czop ma żółte zabarwienie i może mieć drobinki krwi, a jego pojawienie się jest sygnałem, że szyjka macicy rozwiera się i niebawem kobieta będzie rodzić, co nie oznacza jednak, że ma to nastąpić w przeciągu kilku godzin. Na poród można czekać jeszcze nawet 2-3 tygodnie po odejściu czopu śluzowego. Sprawdź objawy zbliżającego się porodu.

Zaleca się, aby w trzecim trymestrze obserwować ruchy płodu. Najbardziej intensywny pod tym względem czas to okres między 24. a 28. tygodniem. Ruchy płodu pomagają określić, czy dziecko rozwija się prawidłowo. Jego aktywność można wzbudzić w momencie, gdy mama wygodnie się położy, zrelaksuje albo coś zje. Jeżeli przyszła mama czuje, że aktywność płodu znacznie zmalała bądź wykonuje on bardzo gwałtowne ruchy w długich odstępach czasu – konieczna będzie konsultacja z lekarzem lub położną.

O czym warto pamiętać

Przede wszystkim – o odpoczynku. Ostatni trymestr to dosyć wyczerpujący dla kobiety okres, dlatego należy często dbać o relaks. Nie oznacza to jednak unikania jakiegokolwiek ruchu, wręcz przeciwnie – umiarkowane ćwiczenia oraz spacery są wskazane. Sęk w tym, aby nie doprowadzać organizmu do przemęczenia.

W trzecim trymestrze trzeba być przygotowanym na różne sytuacje wymagające pobytu w szpitalu. Warto mieć zatem przygotowaną już wyprawkę i dla siebie, i dla dziecka oraz zebrać wszystkie potrzebne dokumenty w jednym miejscu (dowód osobisty, kartę przebiegu ciąży, wyniki badań, wynik badania krwi, potwierdzenie szczepienia na WZW typu B, wypisy szpitalne jeżeli wcześniej z różnych przyczyn w nim przebywałaś, plan porodu).

Czas oczekiwania na dziecko na pewno umili Ci też przygotowywanie pokoju lub kącika dla maleństwa. Na tym etapie ciąży warto wybrać też dla niego imię (sprawdź tutaj).

Warto także opracować swój plan porodu i przedyskutować go z partnerem oraz osobą prowadzącą ciążę. Ustalcie z partnerem, czy będzie on obecny podczas narodzin Waszego dziecka. Plan porodu możesz przygotować w ramach bezpłatnych spotkań edukacyjnych z położną, które od 32. tygodnia ciąży przysługują Ci dwa razy w tygodniu.

W trzecim trymestrze warto pamiętać też o regularnym ćwiczeniu mięśni Kegla oraz o masażu krocza.

Badania w trzecim trymestrze

W ostatnim trymestrze ciąży częściej będziesz widywać się z osobą prowadzącą ciążę – co najmniej co dwa tygodnie, a możliwe, że nawet co tydzień. Będąc w trzecim trymestrze, powinnaś mieć za sobą takie badania jak: morfologia krwi, badanie moczu, pomiar masy ciała i ciśnienia tętniczego, WR (wykrywające kiłę), badanie czynności serca płodu (osłuchiwanie), badania położnicze (kondycja szyjki macicy i wysokość dna miednicy), badanie przeciwciał w kierunku toksoplazmozy. Prócz tego osoba prowadząca ciążę powinna zalecić badanie antygenu HBs – na nosicielstwo wirusa żółtaczki typu B oraz posiew z pochwy w kierunku paciorkowców typu B. Ostatnie badanie USG na ogół robione jest między 27. a 32. tygodniem, jednak lekarze i położne kierują na nie również wtedy, gdy mija termin porodu bądź pojawiły się powikłania (np. ból brzucha, krwawienia). Często bywa też powtarzane u kobiet, które chorują na cukrzycę, nadciśnienie czy cholestazę.

Jeśli uważasz ten artykuł za przydatny, podziel się nim z innymi.
Pin It
Pozostań też z nami w kontakcie:
- Polub nasz fanpage na Facebooku, a będziesz na bieżąco z najnowszymi artykułami i ciekawostkami ze świata parentingu
- Śledź nas na Instagramie. Znajdziesz tam ciekawe akcesoria dla dzieci, wartościowe książki i relacje z miejsc, w których bywamy :)
- Zapisz się do naszego newslettera. Jako pierwsza/pierwszy otrzymasz dostęp do najnowszych artykułów, konkursów i różnorodnych bonusów.

BRAK KOMENTARZY

Odpowiedz